Skip to main content

60 χρόνια από τη μάχη στον Αχυρώνα του Λιοπετρίου


Σαν σήμερα 60 χρόνια πριν, στις 2 Σεπτεμβρίου 1958, δόθηκε μια από τις πιο επικές μάχες της ΕΟΚΑ. Η μάχη στον Αχυρώνα του Λιοπετρίου, γνωστή και ως «νέο Χάνι της Γραβιάς».

Τέσσερις αγωνιστές της ΕΟΚΑ, οι Ανδρέας Κάρυος, Ηλίας Παπακυριακού, Φώτης Πίττας και Χρίστος Σαμάρας, είχαν πάει στο Λιοπέτρι από το βράδυ της 30ης Αυγούστου για να εκπαιδεύσουν νέα μέλη στον ανταρτοπόλεμο. Μια μέρα αργότερα όμως, μετά από προδοσία, εμφανίστηκαν στο Λιοπέτρι βρετανικά τζιπ και οι αποικιοκράτες άρχισαν να ψάχνουν τους καταζητούμενους αγωνιστές.

Οι τέσσερις άνδρες αποπειράνθηκαν να διαφύγουν από το χωριό, όμως χωρίς επιτυχία αφού έπεσαν πάνω σε Άγγλους και άρχισαν να ανταλλάσσουν πυροβολισμούς για να σπάσουν τον κλοιό. Οι Άγγλοι δεν υποχώρησαν, έτσι οι αγωνιστές αναγκάστηκαν να επιστρέψουν πίσω στο χωριό, όπου και κατέφυγαν στον αχυρώνα του Παναγιώτη Καλλή για να προστατευθούν. 

Το χωριό τέθηκε αμέσως σε καραντίνα και κανένας κάτοικος δεν επιτρεπόταν να κυκλοφορήσει στους δρόμους, εκτός των Βρετανών. Οι αποικιοκράτες άρχισαν έρευνες, οι οποίες όμως απέβησαν άκαρπες. Έτσι, αποφάσισαν να συγκεντρώσουν όλο τον ανδρικό πληθυσμό σε συρματόφρακτο χώρο ώστε να γίνουν ανακρίσεις.

Κατόπιν των ανακρίσεων, βασάνισαν την οικογένεια του Καλλή περιμένοντας να υποκύψουν και να τους οδηγήσουν στο μέρος που κρύβονταν οι αγωνιστές. Η οικογένεια έδειξε απαράμιλλο σθένος και δεν μίλησε. Οι Άγγλοι όμως κατάφεραν να βρουν τον αχυρώνα. Διέταξαν αμέσως τους αγωνιστές να παραδοθούν, χωρίς να λάβουν απάντηση. Τότε, μια ομάδα στρατιωτών επιχείρησε να πλησιάσει τον αχυρώνα και την ίδια στιγμή δέχθηκαν τις σφαίρες των αγωνιστών. Άρχισε έτσι η μεγάλη μάχη.

Οι Βρετανοί ζήτησαν ενισχύσεις, ενώ ένα ελικόπτερο πετούσε πάνω από το χωριό. Φωνές, πυροβολισμοί, χειροβομβίδες ανταλλάσσονταν για πολλή ώρα. Δύο από τους αγωνιστές φονεύθηκαν κατά την διάρκεια αυτού του πανδαιμόνιου... Στη συνέχεια, ανέλαβε δράση το ελικόπτερο ρίχνοντας δύο εμπρηστικές βόμβες. Οι δύο τελευταίοι αγωνιστές όρμησαν έξω ανοίγοντας πυρ κατά των Βρετανών στρατιωτών από τους οποίους και πυροβολήθηκαν θανάσιμα.

Απεναντίας, οι απώλιες των Βρετανών ήταν πολύ μεγαλύτερες. Όπως αναφέρει ο Αρχηγός Διγενής σκιαγραφόντας την ηρωική μάχη που δόθηκε: «Εις το Λιοπέτρι αι απώλιαι των Άγγλων πρέπει να είναι πολύ σοβαραί. Έλλην αστυνομικός είδε 7 νεκρούς και αρκετούς τραυματίας. Ο Ταξίαρχος έκλαιεν απροκάλυπτα μόλις αντίκρυσε την σκηνήν, ο δε αστυνόμος Βαρωσίων αφιχθείς εκεί, επυροβόλησε με το πιστόλι του τα πτώματα των νεκρών από την λύσσαν του...».

Έτσι, ο Αχυρώνας του Λιοπετρίου έγινε τόπος προσκυνήματος και οι αγωνιστές σύμβολα της Ελευθερίας, καθώς συγκίνησαν με τη μάχη τους το πανελλήνιο που αναγνώρισε και τίμησε την αυτοθυσία τους. Εμείς, με φωτεινό οδοδείκτη την θυσία του Ανδρέα Κάρυου, του Ηλία Παπακυριακού, του Φώτη Πίττα και του Χρίστου Σαμάρα, υποσχόμαστε να αγωνιζόμαστε αδιάλειπτα μέχρι τη δικαίωση του Αγώνα των ηρωικών νεκρών μας, κρατώντας για πάντα ζωντανή την φλόγα της Ελευθερίας!

- Μαθήτρια της ΕΦΕΝ από το Λύκειο Αρχιεπισκόπου Μακαρίου Γ' στη Δασούπολη

Αυτόνομη Κίνηση Μαθητών
Εθνική Φωνή Ελληνόψυχων Νέων